Subscribe: Arts en Apotheker.nl | Nieuws
http://www.artsenapotheker.nl/nieuws.rss
Added By: Feedage Forager Feedage Grade B rated
Language: Dutch
Tags:
als  bij  die  dit  door  euml nten  euml  kunnen  met  naar  onderzoek  pati euml  pati  shy shy  shy  uit  worden 
Rate this Feed
Rate this feedRate this feedRate this feedRate this feedRate this feed
Rate this feed 1 starRate this feed 2 starRate this feed 3 starRate this feed 4 starRate this feed 5 star

Comments (0)

Feed Details and Statistics Feed Statistics
Preview: Arts en Apotheker.nl | Nieuws

Arts en Apotheker.nl | Nieuws



Arts en Apotheker.nl | Nieuws over ontwikkelingen in de zorg



Published: Sun, 26 Feb 2017 13:47:51 +0100

 



Caribische kiezer: Nederland verdrinkt in de vrijheid

Sun, 26 Feb 2017 12:00:06 +0100

Caribische kiezer: Nederland verdrinkt in de vrijheid Op een reis door Nederland peilt Trouw in aanloop naar de verkiezingen de stemming. De Caribische carnavalsvierders in Den Bosch worstelen met Ruttes 'normaal'.



Samen apart op de markt in Amersfoort

Sun, 26 Feb 2017 12:00:06 +0100

Samen apart op de markt in Amersfoort Wekelijks passeren de Turks-Nederlandse en autochtone vrouw elkaar zonder te praten. Is het erg dat ze beiden in hun eigen kring blijven?



Essayist Pankaj Mishra: ‘We leggen te veel nadruk op religie als bron van geweld’

Sat, 25 Feb 2017 20:00:08 +0100

Essayist Pankaj Mishra: ‘We leggen te veel nadruk op religie als bron van geweld’ Het ideaal van gelijke kansen is voor velen niet meer dan een holle, lege belofte. De boosheid die dat meebrengt kan heel giftige vormen aannemen, waarschuwt de Indiase schrijver en essayist Pankaj Mishra in zijn verontrustende boek 'Tijd van woede. Een geschiedenis van het heden'.



‘We leggen te veel nadruk op religie als bron van geweld’

Sat, 25 Feb 2017 19:00:09 +0100

‘We leggen te veel nadruk op religie als bron van geweld’ Het ideaal van gelijke kansen is voor velen niet meer dan een holle, lege belofte. De boosheid die dat meebrengt kan heel giftige vormen aannemen, waarschuwt de Indiase schrijver en essayist Pankaj Mishra in zijn verontrustende boek 'Tijd van woede. Een geschiedenis van het heden'.



Kan ik tegen een snipverkouden sportcoach zeggen: ‘Blijf toch thuis met je gesnotter’?

Sat, 25 Feb 2017 18:00:11 +0100

Kan ik tegen een snipverkouden sportcoach zeggen: ‘Blijf toch thuis met je gesnotter’? Beatrijs Ritsema over moderne etiquette. Heeft u vragen over de omgang met buren, collega's, familie, vrienden en kinderen? Mail ze naar beste@beatrijs.com



Hoe is uw blik op de tweedeling?

Sat, 25 Feb 2017 15:00:07 +0100

Hoe is uw blik op de tweedeling? In het gebouw waar de Trouw-redactie 'woont', het glazen INIT, zijn allerlei bedrijfjes gevestigd. Tijdens lunchtijd lopen die allemaal in 'ons' deel van het gebouw door dezelfde gangen naar het mediacafé.



Mens, durf te falen

Sat, 25 Feb 2017 14:00:08 +0100

Mens, durf te falen Op sociale media is falen het grootste taboe. Daar doen we met z'n allen een wedstrijdje hoe geweldig het gaat. Praat juist over je grootste mislukking. Dat lucht op.



‘Kan ik de kraamhulp vragen haar hoofddoek af te doen?’

Sat, 25 Feb 2017 12:00:10 +0100

‘Kan ik de kraamhulp vragen haar hoofddoek af te doen?’ Beatrijs Ritsema over moderne etiquette. Heeft u vragen over de omgang met buren, collega's, familie, vrienden en kinderen? Mail ze naar beste@beatrijs.com



Zorgverleners stellen hoge eisen aan klinische relevantie

Fri, 24 Feb 2017 18:03:20 +0100

Zorgverleners stellen hoge eisen aan klinische relevantie

De eisen die zorgverleners stellen aan de klinische meerwaarde van nieuwe geneesmiddelen bij COPD en diabetes mellitus type 2 (DM2) zijn hoger dan de eisen die registratie-autoriteiten hanteren bij de beoordeling van diezelfde nieuwe geneesmiddelen. Dat blijkt uit eigen onderzoek van het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik (IVM).

Registratie-autoriteiten bepalen of een nieuw geneesmiddel op de markt mag komen aan de hand van de bewezen werkzaamheid en veiligheid. Het IVM heeft onderzocht wat de meningen zijn van zorgverleners over de eisen die registratie-autoriteiten hanteren bij de beoordeling van de effectiviteit van nieuwe geneesmiddelen bij DM2 en COPD. Hieruit blijkt dat zorgverleners strengere eisen stellen aan nieuwe geneesmiddelen dan registratie-autoriteiten.

Zo geven veel zorgverleners aan dat nieuwe geneesmiddelen beoordeeld moeten worden op harde uitkomstmaten (zoals macro- en microvasculaire complicaties bij nieuwe middelen bij DM2), in plaats van op surrogaatuitkomsten (zoals HbA1c). Verder zijn zorgverleners strenger als het aankomt op het bepalen van klinische relevantie. Nieuwe middelen bij COPD zouden volgens zorgverleners bijvoorbeeld de FEV1 met minimaal 133 ml moeten verbeteren ten opzichte van placebo, terwijl registratie-autoriteiten een verschil van 100 ml als een klinisch relevant verschil beschouwen.

Uit de bevindingen concludeert het IVM dat markttoelating van een geneesmiddel niet hoeft te betekenen dat een middel aansluit bij de verwachtingen van de zorgverlener. Een uitgebreide samenvatting van het onderzoek vindt u hier. In de Factcheck: Meer lucht: hoe relevant? is beschreven hoe de nieuwe inhalatiemiddelen zich verhouden tot de zorgverleners-eisen.




Field Safety Notice: DiaMed GmbH, ID-DiaCell's

Fri, 24 Feb 2017 18:00:33 +0100

Field Safety Notice: DiaMed GmbH, ID-DiaCell's We would like to share with you, and your team, information about unexpected reactions primarily on eluates and QC samples but also with some patient samples when using the above mentioned products.



Koning Leopold II maakte het pas echt bont in bed

Fri, 24 Feb 2017 18:00:10 +0100

Koning Leopold II maakte het pas echt bont in bed Paul van der Steen belicht actuele kwesties door een historische bril.



Voorschrijven van antibiotica door huisartsen kan nog doelmatiger

Fri, 24 Feb 2017 17:59:37 +0100

Voorschrijven van antibiotica door huisartsen kan nog doelmatiger

Nederlandse huisartsen zijn terughoudend in het voorschrijven van antibiotica in vergelijking met hun Europese collega’s. Toch schrijven ook Nederlandse huisartsen bij luchtweginfecties regelmatig antibiotica voor, ook wanneer richtlijnen dit niet aanbevelen. Dit blijkt uit onderzoek door het NIVEL en het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik in opdracht van Zorginstituut Nederland. Het risico op antibioticaresistentie neemt hierdoor toe.

Ruimte voor verbetering in het voorschrijven van antibiotica
Uit dit onderzoek blijkt dat huisartsen regelmatig antibiotica voorschrijven voor luchtweginfecties. Dit gebeurt ook als er geen sprake is van een situatie waarin de Nederlandse richtlijnen voor huisartsen (de NHG-Standaarden) antibiotica aanbevelen, voor zover dat op basis van registratiedata bepaald kan worden. Bij keelontsteking gebeurt dit bijvoorbeeld in 57% van de gevallen. Hoe vaak huisartsen antibiotica voorschrijven wanneer de NHG-Standaarden dit niet aanbevelen, verschilt tussen huisartsenpraktijken. Uit expertinterviews volgen mogelijke redenen hiervoor zoals het gevoeliger zijn voor druk van de patiënt, verschillen in de tijd die een huisarts neemt om de patiënt uitleg te geven en het vertrouwen dat de huisarts in de NHG-standaard heeft. Er is dus ruimte voor verbetering bij het voorschrijven van antibiotica door de huisartsen, vooral bij die artsen die relatief vaak antibiotica voorschrijven als de NHG-standaarden dit niet aanbevelen.

Huisartsen schrijven, terecht, zelden tweedelijnsantibiotica voor
Huisartsen schrijven in minder dan 2% van de gevallen antibiotica voor die gereserveerd zouden moeten blijven voor gebruik in ziekenhuizen of voor zeer ernstige infecties (tweedelijnsantibiotica). Dit gebeurt vooral bij patiënten die daarvoor in aanmerking komen, zoals oudere patiënten en patiënten met astma of COPD. Het voorschrijven van tweedelijnsantibiotica door huisartsen is daarom geen punt van zorg.

Methoden
Voor dit onderzoek gebruikten we registratiedata uit NIVEL Zorgregistraties eerste lijn van huisartsenpraktijken en huisartsenposten over het jaar 2014.




‘Medicijnen sneller en goedkoper op de markt’

Fri, 24 Feb 2017 17:58:23 +0100

‘Medicijnen sneller en goedkoper op de markt’

Een testmethode die de moleculen van geneesmiddelen test op basis van hun reactie in een elektrisch veld, moet medicijnen sneller op de markt brengen. Dit meldt Duurzaam Bedrijfsleven.

De methode maakt het bovendien mogelijk om kosten te besparen bij de ontwikkeling van geneesmiddelen. Dit sluit aan bij het standpunt van de Vereniging dat geneesmiddelen sneller toegankelijk moeten worden voor patiënten. Hierdoor gaan ook de kosten voor een behandeling omlaag.

Reactie moleculen
De medicijntestmethode werd mogelijk gemaakt door wetenschappers aan de Canadese University of Waterloo, het geneesmiddelenconcern Pfizer en het technologiebedrijf Sciex. De zogeheten DMS (Diferrential Mobility Spectometry)-methode test de medicijnen op molecuulniveau. Hiervoor moeten de moleculen reageren op een elektrisch veld, waarbij wordt gekeken naar hoe de middelen condenseren of verdampen.

Sneller op de markt
Volgens de onderzoekers maakt deze methode het mogelijk om binnen enkele minuten slechts een kleine hoeveelheid van een medicijn te testen. Daarnaast kan de methode honderd tot duizenden medicijnen tegelijk testen, waardoor geneesmiddelen sneller op de markt kunnen worden gebracht. “Met deze technologie kunnen de eerste stadia van testen voor medicijnontwikkeling in uren worden afgerond in plaats van dagen”, zegt Scott Hopkins, wetenschapper aan de University of Waterloo.




QuintilesIMS: ‘Nederlandse patiënt wacht dertien maanden’

Fri, 24 Feb 2017 17:57:06 +0100

QuintilesIMS: ‘Nederlandse patiënt wacht dertien maanden’

Patiënten moeten in Nederland dertien maanden wachten op een geneesmiddel, nadat de handelsvergunning door de EMA is afgegeven. Dit schrijft QuintilesIMS in hun deze week verschenen rapport Pricing and Market Access Outlook 2017.

Het rapport geeft aan dat een link tussen de vertraging en prijsstrategieën van bedrijven onwaarschijnlijk is. ‘Het lijkt er sterk op dat juist de toelatingsprocedures in de verschillende landen aan de vertraging ten grondslag liggen’, aldus dataleverancier QuintilesIMS.

Vergelijking
Het rapport neemt de gemiddelde tijd van negentien geneesmiddelen uit 2015 tussen het verkrijgen van een handelsvergunning en de eerste maand omzet. In het rapport staan de doorlooptijden van Amerika, Rusland en twintig Europese landen. Het aantal producten wat in de vergelijking is meegenomen verschilt per land.

Doorlooptijd
In de transparantierichtlijn van de Europese Commissie staat dat de doorlooptijd tijd maximaal negentig dagen mag zijn. In Nederland is voor negentien producten naar de doorlooptijd gekeken; gemiddeld was dat dertien maanden. Dit is langer dan de wettelijke periode, en ook langer dan de doorlooptijden die Efpia, de Europese brancheorganisatie van geneesmiddelenbedrijven, jaarlijks met de Patiënts WAIT Indicator meet. Hierin wordt de tijd gemeten vanaf de handelsvergunning tot aan de vergoeding. Het rapport gaat uit van de periode totdat het geneesmiddel omzet maakt. Deze indicator zegt dus meer over de toegang voor de patiënt tot geneesmiddelen.

Nader onderzoek
De Vereniging heeft nog wel een aantal vragen over het rapport en is hierover in gesprek met QuintilesIMS. Met behulp van onderliggende data hoopt de Vereniging binnenkort meer te kunnen zeggen over de vergelijking met andere landen.




Huisartsen en apothekers willen soepeler preferentiebeleid

Fri, 24 Feb 2017 17:55:11 +0100

Huisartsen en apothekers willen soepeler preferentiebeleid

Ziektekostenverzekeraars moeten niet één, maar vier of vijf medicijnen aanwijzen als preferent middel voor de patiënt. De LHV, apothekersorganisatie KNMP en de ouderenorganisatie KBO-PCOB pleiten voor een ruimhartiger preferentiebeleid.

Deze 3 partijen bieden op dinsdag 21 februari een petitie aan bij de vaste Kamercommissie voor VWS. De petitie heeft de steun van het Longfonds, de Hart & Vaatgroep, het Reumafonds, de Nierpatiënten Vereniging Nederland, de Oogvereniging, de Hypofyse-Stichting en de Schildklier Organisatie Nederland.

Lees verder op de website van de LHV.




Antistolling na artroscopie en onderbeengips niet effectief

Fri, 24 Feb 2017 17:36:50 +0100

Antistolling na artroscopie en onderbeengips niet effectief

Er is al enige tijd twijfel aan het effect van preventieve antistolling na artroscopie van de knie en onderbeengips. In dit onderzoek wordt aangetoond dat routinematige behandeling met preventief laag moleculair heparine (LMWH) niet effectief is in het voorkomen van trombo-embolische aandoeningen.

Van Adrichem et al. onderzochten in Nederland bij ruim 3000 patiënten het effect van antistolling bij een van de genoemde indicaties. Hiertoe werden patiënten gerandomiseerd in het krijgen van antistolling of geen antistolling, waarbij de patiënt op de hoogte was van zijn behandeling. De behandeling was volgens de algemeen aanvaarde richtlijn eenmalig LMWH na de artroscopische ingreep of acht dagen bij het krijgen van onderbeengips.

Lees verder op de website van H&W.




Schijnveiligheid door postmarketingstudies

Fri, 24 Feb 2017 17:35:09 +0100

Schijnveiligheid door postmarketingstudies

Postmarketingstudies dragen niet bij aan het toezicht op de veiligheid van geneesmiddelen. ‘Integendeel, wij vonden aanwijzingen dat de veiligheid van geneesmiddelen in het gedrang komt door de huidige praktijken, aangezien postmarketingstudies worden geacht bij te dragen aan de waakzaamheid terwijl in werkelijkheid de data en resultaten als bedrijfsgeheimen worden behandeld,’

Lees verder op de website van het NTvG (wachtwoord nodig)




Patiënt kan bij VUmc sneller herstellen dankzij nieuwe technologie op hybride operatiekamers

Fri, 24 Feb 2017 17:33:43 +0100

Patiënt kan bij VUmc sneller herstellen dankzij nieuwe technologie op hybride operatiekamers

Als eerste ziekenhuis ter wereld opent VUmc vandaag twee nieuwe hybride OK's die zijn uitgerust met 'Azurion', de nieuwste medische interventietechnologie van Philips. Hierdoor hoeft tijdens een operatie niet meer gesneden te worden in het lichaam, maar gebeurt een ingreep aan vaten en organen via kleine gaatjes in de huid. Voor de patiënt is dit veel minder belastend. Daardoor is een sneller herstel mogelijk.

Met de software van 'Azurion' kunnen artsen van verschillende specialismen samen met de nieuwste beeld gestuurde technieken sneller, veiliger en nauwkeuriger opereren. Zo kunnen zij tijdens de ingreep oude beelden, zoals CT-scans, direct vergelijken met nieuwe beelden, die real life over het lichaam heenkomen.

Met behulp van 'Azurion' opereren artsen van VUmc vaten en organen via zeer dunne naalden (variërend qua dikte van een breinaald tot een speld). Hierbij is minder contrastvloeistof en straling nodig. Daardoor daalt het risico op bijvoorbeeld nierschade bij de patiënt. Omdat de nieuwe behandelmethoden minder ingrijpend zijn dan traditionele operaties kunnen patiënten sneller herstellen.

De nieuwe OK's zijn hybride: tijdens de ingreep kunnen artsen zo nodig, zonder de patiënt te verplaatsen, switchen naar de traditionele aanpak, waarbij in het lichaam wordt gesneden. Deze hybride operatiekamers maken deel uit van het moderne VUmc OK-complex, dat nu bestaat uit 19 operatiekamers (3 meer dan voorheen). De moderne software op de nieuwe OK's levert intuïtieve gebruiksvriendelijke interfaces, waardoor de volle aandacht van de artsen gaat naar de patiënt en niet op het gebruik van de apparatuur hoeft te zijn gericht.




Gezonde suikerlaag in bloedvaten verdient bescherming

Fri, 24 Feb 2017 17:32:09 +0100

Gezonde suikerlaag in bloedvaten verdient bescherming

De Topconsortia voor Kennis en Innovatie (TKI) hebben twee onderzoeksprojecten gesubsidieerd waarin de glycocalyx (suikerlaag) een essentiële rol speelt. Johan van der Vlag, nieronderzoeker in het Radboudumc die bij beide projecten is betrokken, over het onderzoek naar heilzame suikercoatings in de bloedvaten en de groeiende kennis van glycomics.

Aan de binnenkant van de bloedvaten zit een dunne laag endotheelcellen. Op die cellaag zit nog een ander, rafelig suikerlaagje geplakt. Dat is de glycocalyx, die uit heel veel verschillende suikermoleculen bestaat die met grote nauwkeurigheid zijn opgebouwd.

Aangetaste nierfunctie
“De glycocalyx is enorm belangrijk’, zegt Johan van der Vlag, nieronderzoeker in het Radboudumc. “Als die beschadigd raakt en niet goed meer functioneert, ontstaan er ontstekingen. In de niervaten, waar we dit hebben onderzocht, zie je dat eiwitten weglekken en de nierfunctie dus aangetast wordt.”

Suikerschaar
Van der Vlag en collega’s spoorden de moleculaire schaar op, die de suikerlaag beschadigt en kapot knipt. Het gaat om het enzym heparanase, dat uitsluitend voor dit knipwerk in de suikerlaag ontworpen lijkt te zijn. “Dat maakt heparanase tot een interessant en uniek doelwit voor medicijnontwikkeling”, zegt van der Vlag. “Door dat heparanase te remmen of uit te schakelen, kunnen we de schade aan de nieren misschien beperken.

Voedingssupplement
Dat is precies wat het GLYCOTREAT-consortium onder leiding van Van der Vlag met 800.000 euro subsidie van het TKI wil doen. “Leiden gaat in dieren en later in mensen testen of een bepaald voedingssupplement de glycocalyx beschermt. Het effect meten we met kleine camera’s van GlycoCheck, die minutieuze veranderingen in bloedvaatjes onder de tong signaleren.

Lees verder op de website van het Radboudumc




Patiënten bevraagd over slaapkwaliteit in flashmob-onderzoek

Fri, 24 Feb 2017 17:30:10 +0100

Patiënten bevraagd over slaapkwaliteit in flashmob-onderzoek

Vandaag  vindt het eerste grote onderzoek plaats naar slapen in ziekenhuizen. Patiënten in 40 ziekenhuizen in Nederland, waaronder het UMCG, krijgen een vragenlijst over hun slaap.  De kwaliteit van slaap is gerelateerd aan de gezondheid. Een goede nachtrust in het ziekenhuis is dus essentieel. Het onderzoek wordt uitgevoerd op verpleegafdelingen van het UMCG en 39 andere ziekenhuizen in Nederland en is een initiatief van acute internisten van VUmc en Erasmus MC. In het UMCG coördineert internist Jan ter Maaten het onderzoek.

Er is weinig onderzoek gedaan naar de kwaliteit van slaap van patiënten op verpleegafdelingen van ziekenhuizen. De verwachting is dat mensen in het ziekenhuis slechter slapen dan thuis maar welke (ziekenhuisgerelateerde) factoren hieraan bijdragen is niet bekend. Hoofdonderzoeker is acute-internist dr. Prabath Nanayakkara van VUmc: "Een grootschalig onderzoek naar hoe patiënten slapen in ziekenhuizen is uniek in Nederland. We denken dat patiënten vaak slecht en te weinig slapen en dat het ziekenhuisritme hierbij een belangrijke rol speelt. Doorgaans maken we mensen heel vroeg wakker omdat er vóór het ontbijt allerlei metingen gedaan moeten worden, dus omdat het handig is vanwege de werkprocessen in het ziekenhuis. Terwijl zieke mensen hun slaap juist hard nodig hebben. Met de resultaten van het onderzoek kunnen gericht interventies ontwikkeld worden om de slaap in ziekenhuizen te verbeteren."

Naar verwachting zullen in totaal 1500 à 2000 patiënten deelnemen aan het onderzoek. De onderzoeksdatum is niet vooraf bekend gemaakt, het is immers een flashmob; dit om te bewaken dat de situatie zo natuurgetrouw mogelijk is en niet vooraf kan worden beïnvloed. De resultaten van het onderzoek en eventuele vervolgstappen worden binnen enkele maanden gepubliceerd.




LUMC onderzoekt of cortisol de psychische bijwerkingen van corticosteroïden kan voorkomen

Fri, 24 Feb 2017 17:28:09 +0100

LUMC onderzoekt of cortisol de psychische bijwerkingen van corticosteroïden kan voorkomen

Corticosteroïden (medicijnen die ontstekingen of zwellingen onderdrukken) geven vaak psychische bijwerkingen, zoals slaapproblemen en depressie. Onderzoekers van het Leids Universitair Medisch Centrum en collega’s gaan onderzoeken hoe ze deze bijwerkingen kunnen voorkomen. Zij krijgen voor hun onderzoek een subsidie van ZonMw en de Hersenstichting.

Ruim 800 duizend Nederlanders gebruiken corticosteroïden. “Een deel van hen krijgt te maken met psychische bijwerkingen zoals een sombere stemming en slaapproblemen”, vertelt hoofdonderzoeker prof. Onno Meijer (LUMC). “Soms gaat het zelfs om zeer ernstige depressieve of angstklachten, psychose of (gedachten aan) zelfmoord.”

Evenwicht herstellen
“Ons doel is het testen van een behandeling om deze psychische problemen te verminderen”, zegt Meijer. “We richten ons daarbij op dexamethason, een veel voorgeschreven corticosteroïd. Patiënten die een hersenoperatie ondergaan, gaan we behalve dexamethason ook het lichaamseigen hormoon cortisol toedienen. Het idee is dat cortisol het normale hormonale evenwicht in de hersenen kan herstellen, waardoor de psychische bijwerkingen sterk zullen verminderen.” De onderzoekers bestuderen ook tumoren en hersenweefsels die tijdens een deel van de operaties verwijderd worden. “Zo kunnen we in het laboratorium kijken hoe cortisol gewerkt heeft op het niveau van cellen en moleculen.”

Behoeftes van patiënten
De toediening van cortisol kan ook positieve effecten hebben op andere ziekten waarbij synthetische corticosteroïden worden gegeven, zoals astma, reuma, sarcoïdose en bepaalde vormen van kanker. Dat veel patiënten baat kunnen hebben bij dit onderzoek, blijkt ook uit het feit dat de aanvraag is ondersteund door vier patiëntenverenigingen. Meijer: “Het zijn patiëntenverenigingen voor heel verschillende ziektes, die allen het probleem van de bijwerkingen herkennen. Dat laat zien dat er behoefte aan dit soort onderzoek is bij de patiënt, en dat is voor ons zeer motiverend.”

De subsidie van 300 duizend euro komt van het ZonMw-programma Translationeel Onderzoek en de Hersenstichting. Naast het LUMC zijn ook het ErasmusMC en het Universitair Medisch Centrum Utrecht bij het onderzoek betrokken.




Varkenshart onvoldoende mee-ontwikkeld

Fri, 24 Feb 2017 17:26:37 +0100

Varkenshart onvoldoende mee-ontwikkeld

De ontwikkeling van het hart van een varken is de afgelopen decennia achtergebleven bij de groei van het lichaam.

Raakvlakken
Dit heeft consequenties in de varkenshouderij, maar heeft ook raakvlakken met de mens. Promovendus Gerard van Essen deed als eerste ter wereld onderzoek naar pathofysiologische hartveranderingen bij varkens. Hij promoveert op 23 februari.

Dierenarts
Van Essen, dierenarts, deed zijn onderzoek op de afdeling Experimentele Cardiologie van het Erasmus MC. Uit zijn studie blijkt dat varkens van meer dan 150 kg veranderingen van de hartspier vertonen en een sterk gestegen bloeddruk.

Slapend
Deze veranderingen zijn, net als bij de mens, mogelijk een gevolg van een 'ziekmakende leefstijl'. Zware varkens brengen de meeste tijd slapend op hun zij door en hebben weinig lichaamsbeweging. De afgenomen pompfunctie van het hart kan het zware varken in de problemen brengen tijdens stressvolle en fysiek belastende gebeurtenissen, zoals de geboorte van biggen.

Probleem
Van Essen: "In de varkenssector is dit probleem nog niet bekend. Zij zijn primair verantwoordelijk voor de gezondheid van de varkens. Wij geven met deze onderzoeksresultaten een voorzet aan de sector voor vervolgonderzoek en een oplossing van dit probleem."  

Zwaarlijvig
Ook voor de mens is dit onderzoek van belang. De waargenomen hart- en bloeddrukveranderingen bij varkens zijn sterk vergelijkbaar met die bij zwaarlijvige mensen met diastolisch hartfalen. Bij de mens speelt een 'ziekmakende leefstijl', gekenmerkt door een tekort aan beweging en overgewicht, een cruciale rol in het ontstaan van een verminderde hartfunctie.




Risico op overbehandeling met schildklierhormoon

Fri, 24 Feb 2017 17:24:49 +0100

Risico op overbehandeling met schildklierhormoon

Zwangere vrouwen met een traag werkende schildklier worden tijdens hun zwangerschap vaak behandeld met schildklierhormoon. Voorzichtigheid is hierbij geboden, blijkt uit onderzoek.

Dosis
Zwangeren met een mild tekort aan schildklierhormoon krijgen nu nog vaak een volledige dosis dit hormoon toegediend. Een teveel kan echter mogelijk dezelfde schade veroorzaken als een tekort, blijkt uit een studie van promovendus Tim Korevaar, verbonden aan het Erasmus MC.

IQ
In de groep met een tekort of een teveel aan schildklierhormoon zagen de onderzoekers een gemiddeld IQ-verlies van vier punten. Dat kan het verschil maken tussen bijvoorbeeld een vmbo-advies en een havo-advies, stelt Korevaar.

Foetus
Naast een verminderde hersenontwikkeling bij de foetus kan een te hoge schildklierhormoonwaarde ook leiden tot een lager geboortegewicht, en bij de moeder tot een zwangerschapsvergiftiging.




Voorzorgsmaatregel bij onderzoek contrastvloeistof overbodig

Fri, 24 Feb 2017 17:23:03 +0100

Voorzorgsmaatregel bij onderzoek contrastvloeistof overbodig

Achterwege laten behandeling kan miljoenen euro's besparen en onnodige complicaties voorkomen

In tegenstelling tot wat internationale richtlijnen al jarenlang voorschrijven blijkt preventieve toediening van vocht voor bescherming van de nieren bij een onderzoek met contrastvloeistof geen toegevoegde waarde te hebben. Sterker nog, in sommige gevallen kleven er zelfs nadelen aan. Uit onderzoek van het Maastricht UMC+ blijkt dat het achterwege laten van vochttoediening via een infuus bij mensen met een verminderde nierfunctie complicaties kan voorkomen en miljoenen euro's aan zorgkosten kan besparen. De resultaten zijn deze week gepubliceerd in het toonaangevende wetenschappelijk tijdschrift The Lancet.

Wereldwijd worden jaarlijks zo'n 75 miljoen onderzoeken gedaan met behulp van jodiumhoudende contrastvloeistof die via de bloedvaten wordt toegediend. Denk bijvoorbeeld aan het maken van een CT-scan of een angiografie (een röntgenfoto van hart en bloedvaten) voor het stellen van een diagnose. Deze contrastmiddelen kunnen bij sommige mensen lijden tot acute daling van de nierfunctie (zogeheten contrast-induced nephropathy). Mensen die al een verslechterde nierfunctie hebben, lopen een verhoogd risico. Het gaat dan om zo'n tien procent van de algehele bevolking.

Internationale richtlijnen
Om eventuele schade tot een minimum te beperken, krijgt de risicogroep bij een onderzoek met contrastvloeistof extra vocht toegediend via een infuus. Patiënten moeten daar een dag tot meerdere dagen voor worden opgenomen in het ziekenhuis. Een werkwijze die is beschreven in internationale richtlijnen en in Nederland al zes jaar als zodanig wordt toegepast. Dit brengt echter een extra belasting voor patiënt en ziekenhuis met zich mee en een verhoging van de zorgkosten van naar schatting 50 tot 100 miljoen euro per jaar in Nederland alleen al.

Geen meerwaarde
Naar aanleiding van twijfel over de effectiviteit van deze procedure besloten Maastrichtse onderzoekers van verschillende afdelingen de proef op de som te nemen. In twee jaar tijd deden 660 patiënten met een verminderde nierfunctie mee aan de studie. Voorafgaand aan een onderzoek met contrastvloeistof kreeg ongeveer de helft vocht via een infuus toegediend (volgens de geldende richtlijn). Bij de andere helft bleef de voorzorgsmaatregel achterwege. Wat bleek: in beide groepen was het ontstaan van acute daling van de nierfunctie nagenoeg gelijk (2,7 procent versus 2,6 procent). Daar komt nog eens bij dat 5,5 procent van de mensen complicaties (waaronder hartklachten) ondervond als er extra vocht werd toegediend.

Kostenbesparing
Coördinerend onderzoeker Estelle Claire Nijssen: "De resultaten bevestigen ons vermoeden dat we heel kritisch moeten kijken naar de geldende richtlijnen waar het gaat om het toedienen van vocht om nierschade te voorkomen." Volgens mede-onderzoeker dr. Vincent van Ommen (interventie-cardioloog) kan dat in potentie enorme kostenbesparingen met zich meebrengen: "Denk alleen al aan het aantal opnamedagen dat we jaarlijks kunnen verminderen. Dat bespaart de patiënt onnodige behandelingen en bijwerkingen, maar scheelt ook in de kosten."




Vitamine-B6-variant kan diabetes voorkomen

Fri, 24 Feb 2017 17:21:46 +0100

Vitamine-B6-variant kan diabetes voorkomen

Pyridoxamine, een vitamine-B6-variant, kan een krachtig middel worden in de strijd tegen diabetes type 2. Dat blijkt uit jarenlang onderzoek aan het Maastricht UMC+. Dionne Maessen is op 17 februari op het onderzoek naar de effecten van pyridoxamine gepromoveerd aan de Universiteit Maastricht.

De onderzoekers hebben onder meer muizen gebruikt voor hun studie. De muizen hadden na een hoog-vet dieet obesitas ontwikkeld en kregen vervolgens via het drinkwater pyridoxamine toegediend. Niet alleen werden de muizen minder dik, ook de bloedsuikerspiegel en het cholesterolgehalte veranderden in positieve zin. Bovendien werden de muizen gevoeliger voor insuline. Daarmee komt pyridoxamine in beeld als probaat middel tegen diabetes type 2, hart- en vaatziekten en andere typische (westerse) welvaartsziekten. Inmiddels is er ook klinisch onderzoek gestart om de werking van pyridoxamine bij de mens te onderzoeken. 120 personen met pre-diabetes, de voorloper van diabetes type 2, doen aan het onderzoek mee. De resultaten van dit onderzoek zullen nog ettelijke jaren op zich laten wachten.

Onherstelbare schade
De promotoren van Maessen, de hoogleraren Coen Stehouwer en Casper Schalkwijk, doen al jaren onderzoek naar met name de oorzaken van diabetes type 2, aanvankelijk in Amsterdam, inmiddels al weer meer dan tien jaar in Maastricht. Hun researchgroep richt zich onder meer op het aanpakken van versuikerde eiwitten (of Advanced Glycation End Products/ AGE’s). Versuikerde eiwitten leiden tot verstijving van de vaatwanden, aderverkalking, hartfalen en slijtage van de hartspier. Daar komt nog eens bij dat de vaatstijfheid onherstelbare schade aan nieren, ogen en zenuwen tot gevolg heeft. De nu onderzochte stof, de vitamine-B6-variant pyridoxamine, blijkt de (voorlopers van) deze versuikerde eiwitten of AGE’s onschadelijk te maken. Hoe dat precies werkt, is onduidelijk en zal nader onderzocht moeten worden. Naast het gunstige effect van pyridoxamine op de insulinegevoeligheid en de vaatfunctie blijkt deze vitamine-B6-variant dus ook tot gewichtsreductie te leiden.    

Waar zit het in?
Pyridoxamine komt van nature voor in vis, kip, noten en sommige vruchten en groenten. Het is echter nauwelijks mogelijk voldoende van deze vitamine-B-variant binnen te krijgen via de voeding. De onderzoekers gebruiken voor het klinisch onderzoek dan ook pyridoxamine in pilvorm.

De bevindingen met betrekking tot de effecten van pyridoxamine bij overgewicht en obesitas zijn gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Diabetes: http://diabetes.diabetesjournals.org/content/65/4/956.long?




Leeftijd en vaccinatiegeschiedenis beïnvloeden afweerreacties na natuurlijke infectie met kinkhoest

Fri, 24 Feb 2017 17:18:30 +0100

Leeftijd en vaccinatiegeschiedenis beïnvloeden afweerreacties na natuurlijke infectie met kinkhoest

Leeftijd speelt een rol in afweerreacties na een natuurlijke infectie met Bordetella pertussis, de bacterie die de besmettelijke luchtweginfectie kinkhoest veroorzaakt. Vaccinatie heeft het aantal kinkhoestgevallen vanaf de jaren 50 weliswaar drastisch verlaagd, maar deze slimme bacterie is bezig met een comeback; kinkhoest komt ook steeds meer voor bij mensen die hiertegen gevaccineerd zijn. Omdat een natuurlijke infectie, in vergelijking met een kinkhoestvaccinatie, een langere bescherming biedt tegen een volgende kinkhoestinfectie, kan kennis over de afweerreactie (immuunrespons) na infectie bijdragen aan het ontwikkelen van verbeterde vaccins. Dit blijkt uit promotieonderzoek van Inonge van Twillert bij het RIVM. Vandaag promoveert zij bij de Universiteit Utrecht.




Oproep deelname inventarisatie klachten van vrouwen met een siliconen borstimplantaat

Fri, 24 Feb 2017 17:14:36 +0100

Oproep deelname inventarisatie klachten van vrouwen met een siliconen borstimplantaat

Het RIVM inventariseert in opdracht van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) welke gezondheidsklachten vrouwen met een siliconen borstimplantaat ervaren. De IGZ en het RIVM roepen vrouwen met een siliconen borstimplantaat en klachten op om deel te nemen aan dit onderzoek en de vragenlijst in te vullen.

Zowel vrouwen die om cosmetische reden borstimplantaten hebben laten plaatsen als vrouwen die dat hebben laten doen vanwege een borstreconstructie kunnen meedoen aan het onderzoek. Meedoen kan door een online vragenlijst in te vullen. De vragenlijst is afgestemd met een aantal experts en Stichting SVS (Steunpunt voor Vrouwen met Siliconenimplantaties).

Doel onderzoek
Het doel van het onderzoek is om een beeld te krijgen van de verschillende soorten klachten die vrouwen met siliconen borstimplantaten ervaren. En of hierin trends en overeenkomsten zijn te herkennen. Het is niet mogelijk om met dit onderzoek een uitspraak te doen over de oorzaak van de klachten. Het is met dit onderzoek ook niet mogelijk om een verband tussen de klachten en het hebben van siliconen borstimplantaten aan te tonen. De resultaten worden naar verwachting in het najaar van 2017 gepubliceerd.
De uitkomsten van dit onderzoek kunnen helpen bij verder wetenschappelijk onderzoek naar de gevolgen van siliconen borstimplantaten.

Deelname
Het onderzoek is anoniem en het invullen van de vragenlijst duurt ongeveer een drie kwartier. Vrouwen hebben tot en met 21 maart 2017 de tijd om de vragenlijst in te vullen. Vrouwen die tijdens het invullen van de vragenlijst nog vragen hebben, kunnen contact opnemen met het Meldpunt IGZ.
U vindt de vragenlijst op survey.igz.nl/onderzoek_borstimplantaten.




Handtekening tegen antibioticaresistentie

Fri, 24 Feb 2017 17:13:12 +0100

Handtekening tegen antibioticaresistentie

Iedereen kan vanaf vandaag zijn handtekening zetten tegen de groei van antibioticaresistentie met de boodschap: 'Ook ik zet mij in tegen antibioticaresistentie'. De campagne is primair gericht op professionals in de zorg zoals huisartsen, medisch specialisten, bestuurders, dierenartsen en tandartsen. Maar ook mensen die niet werkzaam zijn in de zorg kunnen digitaal een handtekening zetten. Minister Edith Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport gaf de aftrap door haar eigen handtekening op te hangen op haar werkkamer.

Via de site www.daarwordtiedereenbetervan.nl/handtekening worden zoveel mogelijk 'bacteriehandtekeningen' verzameld. Op deze site kan iedereen digitaal zijn handtekening zetten, ook via een tablet of smartphone, door de hand letterlijk op het scherm te plaatsen. Deze verschijnt vervolgens op een digitale handtekeningenwand.

Voorkómen van infecties
Professionals spelen een belangrijke rol in het voorkomen van infecties en resistentie. Onder andere door het zorgvuldig naleven van hygiëneregels, het hebben van speciale Antibioticateams in ziekenhuizen die nadrukkelijk kijken of een behandeling met antibiotica de juiste is en bij betere samenwerking tussen ziekenhuizen, verpleeghuizen en lokale gezondheidsdiensten in de regio. Gezamenlijk doel is een aantoonbare vertraging van de opkomst en verspreiding van multiresistente bacteriën.

De overheid neemt maatregelen op alle terreinen waar de gezondheid van mensen wordt bedreigd door resistente bacteriën. In de zorg, veehouderij, voedselproductie, bij ontwikkeling van nieuwe behandelmethoden en ook internationaal. Onderdeel van de aanpak is onder andere een campagne gericht op professionals en het publiek.

Zie hiervoor: www.daarwordtiedereenbetervan.nl

Voor informatie over de inzet van de overheid: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/antibioticaresistentie




Eerste onderzoeken naar gezondheidsverschillen tussen mannen en vrouwen van start

Fri, 24 Feb 2017 17:11:57 +0100

Eerste onderzoeken naar gezondheidsverschillen tussen mannen en vrouwen van start

In maart 2017 zullen de eerste onderzoeken van het Kennisprogramma Gender en Gezondheid van start gaan. Dat maakt het ministerie van VWS vandaag bekend. Het programma moet in kaart brengen welke kennis er is over gezondheidsverschillen tussen vrouwen en mannen en waar dit nog ontbreekt. In maart zullen 7 projecten van start gaan die deze kennis op het gebied van bijvoorbeeld reuma, migraine en hart- en vaatziekten gaan verzamelen. In totaal werden in de eerste subsidieronde 38 aanvragen ingediend. Minister Edith Schippers maakte vorig jaar 12 miljoen euro vrij voor onderzoek naar de gezondheidsverschillen tussen mannen en vrouwen.

Onderzoek naar gezondheidsverschillen tussen mannen en vrouw is belangrijk. De verschillen kunnen namelijk erg groot zijn en de oorzaken zijn vaak onbekend. Vrouwen hebben bijvoorbeeld 60% meer kans op bijwerkingen van medicijnen dan mannen. En bij hart en vaatziekten tonen vrouwen andere symptomen dan mannen, waardoor de diagnose soms wordt gemist. Door meer kennis te krijgen over gezondheidsverschillen kunnen preventie, diagnostiek en behandelingen beter op de behoefte van vrouwen en mannen worden afgestemd.

De gehonoreerde projecten uit de tweede ronde, bedoeld voor algemeen onderzoek, starten later dit jaar. Meer informatie is te vinden op de website van het kennisprogramma Gender & Gezondheid: https://www.zonmw.nl/nl/over-zonmw/diversiteit/programmas/programma-detail/gender-en-gezondheid/




Ont­wik­ke­lings­hulp is geen wondermiddel tegen vluchtelingen

Fri, 24 Feb 2017 17:00:04 +0100

Ont­wik­ke­lings­hulp is geen wondermiddel tegen vluchtelingen Uitgaven aan ontwikkelingssamenwerking moeten los staan van angst voor migratie, stellen Evelien Boonstoppel en Christine Carabain.



Women on Waves: 'Geen enkel land heeft het recht ons tegen te houden'

Fri, 24 Feb 2017 16:00:05 +0100

Women on Waves: 'Geen enkel land heeft het recht ons tegen te houden' De zogeheten abortusboot van de Nederlandse organisatie Women on Waves wordt vastgehouden in Guatemala. Met de boot wil de organisatie veilig abortussen uitvoeren in landen waar dat illegaal is.



Venezolanen slaan vaker een maaltijd over door voedseltekort

Fri, 24 Feb 2017 16:00:05 +0100

Venezolanen slaan vaker een maaltijd over door voedseltekort De diepe economische crisis waar Venezuela in verkeerd begint zijn tol te eisen onder de bevolking. Volgens een onderzoeksrapport is driekwart van de Venezolanen door het voedseltekort tussen 2015 en 2016 gemiddeld 8,9 kilo afgevallen.



Field Safety Notice: Greatbatch Medical - MOBICATH™ Bi-Directional Guiding Sheath

Fri, 24 Feb 2017 15:00:41 +0100

Field Safety Notice: Greatbatch Medical - MOBICATH™ Bi-Directional Guiding Sheath Greatbatch has received reports that one side of the pouch may not be sealed and as result, may cause the sterile barrier of the pouch to be compromised.



Field Safety Notice: ELLA-CS - Danis Procedure Pack (Basic)

Fri, 24 Feb 2017 14:00:31 +0100

Field Safety Notice: ELLA-CS - Danis Procedure Pack (Basic) Based on analysis of a returned product, company ELLA-CS, s.r.o. has identified that an unintended movement of the safety valve of the fixation - gastric balloon of the delivery system of Danis Stent can occurr.



Boete voor Groningse tandarts

Fri, 24 Feb 2017 13:00:31 +0100

Boete voor Groningse tandarts



Ontmoetingsplek voor zorginnovaties

Fri, 24 Feb 2017 13:00:03 +0100

Ontmoetingsplek voor zorginnovaties In de Rotterdam Science Tower is donderdag 23 februari de Life Sciences & Health Hub geopend. Dit is een nieuwe ontmoetingsplek voor ondernemers, wetenschappers en zorgorganisaties.



Hippe, nieuwe or­ga­ni­sa­tie­vor­men hebben ook duistere kanten

Fri, 24 Feb 2017 11:00:05 +0100

Hippe, nieuwe or­ga­ni­sa­tie­vor­men hebben ook duistere kanten Nieuwe organisatiemodellen schieten als paddenstoelen uit de grond. Ze zijn trendy en worden toegepast bij hippe internetbedrijven als Google en Spotify. Maar ze hebben ook schaduwkanten, meent Ard-Pieter de Man, rector interuniversitair Centrum voor Organisatie en Veranderkunde (Sioo).



Maffia verlinken is geen vetpot meer

Fri, 24 Feb 2017 11:00:04 +0100

Maffia verlinken is geen vetpot meer Het vervolgen van maffiosi kan alleen dankzij criminelen die uit de school klappen in ruil voor bescherming. Maar er is steeds minder geld om hun een leefbaar bestaan te bieden.



In het car­na­vals­or­kest deel je niet alleen bier, maar ook lief en leed

Fri, 24 Feb 2017 09:00:05 +0100

In het car­na­vals­or­kest deel je niet alleen bier, maar ook lief en leed Ze begonnen 32 jaar geleden als hockeymeisjes die gratis wilden drinken, zondag trekt het Tilburgse carnavalsorkest Kluts in de optocht de Gouden Koets voort. Het koningshuis als bindende factor.



Impuls voor samen beslissen

Thu, 23 Feb 2017 18:00:03 +0100

Impuls voor samen beslissen Tien ziekenhuizen en twee umc's, waaronder het Erasmus MC, gaan woensdag 1 maart van start met Beslist Samen!. Dit programma geeft een flinke impuls aan het samen beslissen van zorgverlener en patiënt welke zorg het beste past.



Minister Edith Schippers (Sport) presenteert resultaten sportbeleid

Thu, 23 Feb 2017 17:00:03 +0100

Minister Edith Schippers (Sport) presenteert resultaten sportbeleid Extra geld voor de Nederlandse (top)sport, ruim 4800 buurtsportcoaches, aansprekende sportevenementen in Nederland zoals het EK Atletiek of het WK Hockey, versterking van de aanpak van doping en matchfixing, het programma Naar een Veiliger Sportklimaat, samenwerkingsovereenkomsten met India en Japan, Europese aandacht voor integriteit in de sport en de oprichting van het Kenniscentrum sport en de Nederlandse Sportraad.



Handtekening tegen antibioticaresistentie

Thu, 23 Feb 2017 17:00:03 +0100

Handtekening tegen antibioticaresistentie Iedereen kan vanaf vandaag zijn handtekening zetten tegen de groei van antibioticaresistentie met de boodschap: “Ook ik zet mij in tegen antibioticaresistentie”. De campagne is primair gericht op professionals in de zorg zoals huisartsen, medisch specialisten, bestuurders, dierenartsen en tandartsen. Maar ook mensen die niet werkzaam zijn in de zorg kunnen digitaal een handtekening zetten. Minister Edith Schippers van Volksgezondheid, Welzijn en Sport gaf de aftrap door haar eigen handtekening op te hangen op haar werkkamer.



Varkenshart onvoldoende mee-ontwikkeld

Thu, 23 Feb 2017 13:00:02 +0100

Varkenshart onvoldoende mee-ontwikkeld De ontwikkeling van het hart van een varken is de afgelopen decennia achtergebleven bij de groei van het lichaam.



De juf twijfelt of ze het wel goed doet voor de jonge vluchtelingen

Thu, 23 Feb 2017 12:00:05 +0100

De juf twijfelt of ze het wel goed doet voor de jonge vluchtelingen De Onderwijsraad waarschuwde vandaag dat het onderwijs aan jonge vluchtelingen beter moet. Marieke van der Linden heeft er elf in haar klas. ‘Het is pionieren. Toen ik begon, lag er helemaal niks klaar.’ 



Jozias van Aartsen: de burgemeester voor wie de Haagse tram tingelde

Thu, 23 Feb 2017 12:00:05 +0100

Jozias van Aartsen: de burgemeester voor wie de Haagse tram tingelde Vanavond neemt Jozias van Aartsen afscheid als burgemeester van Den Haag. Hij was geliefd in zijn stad, na een rijke carrière. Een deftige en standvastige, maar ook pragmatische bestuurder, met communicatie als zwakke plek.



Blog: Kan dat niet wat minder?

Thu, 23 Feb 2017 11:00:15 +0100

Blog: Kan dat niet wat minder? Ik heb het al eerder gehad over medicijnen voor zeldzame ziektes, de zogenoemde weesgeneesmiddelen. Of beter gezegd: het gebrek daaraan. Ik ben niet de enige die zich hier zorgen over maakt.



Brussel: Doe iets aan de hy­po­theek­ren­te­af­trek

Wed, 22 Feb 2017 20:00:05 +0100

Brussel: Doe iets aan de hy­po­theek­ren­te­af­trek In Nederland stijgen de hypotheekschulden weer. Den Haag laat na de renteaftrek verder af te bouwen. Afkeurende geluiden uit Brussel.



MicroPort Orthopedics, BIOLOX FORTE 36mm Alumina ceramic heads

Wed, 22 Feb 2017 18:00:25 +0100

MicroPort Orthopedics, BIOLOX FORTE 36mm Alumina ceramic heads Implants will be updated with a label which will state the numerical offset of the ceramic head instead of the current labelling (Short, Medium, Long).



Hoe helpen gemeenten verwarde mensen?

Wed, 22 Feb 2017 16:00:05 +0100

Hoe helpen gemeenten verwarde mensen? De politie kreeg vorig jaar 14 procent meer meldingen van overlast door verwarde personen dan het jaar daarvoor. Hoe proberen gemeenten deze groep te helpen? Vier voorbeelden.



Geef slachtoffers van sexting niet de schuld

Wed, 22 Feb 2017 16:00:05 +0100

Geef slachtoffers van sexting niet de schuld Jongeren voelen paniek en schaamte als hun eigen naaktfoto op internet opdoemt. Praat er toch maar over, is het advies.